Önemli Dökümanlar

Bu bölümde, cinsel sağlık ve üreme sağlığı haklarımızın oluşmasında katkısı olan en belirgin uluslararası bilgi ve sözleşmeler hakkında bilgiler bulacaksın.

Bu bildiri ve sözleşmeler hakkındaki kısa bilginin ardından, içeriklerinde gençlerin cinsel sağlık ve üreme sağlığı konusunun hangi alanlarına açılımlar getirdiğini ayrıca görmek isteyenler için sayfanın altında çeşitli başlıklar var.

Başlıklardan ilginizi çekenleri tıkladığınızda, o konu hakkında uluslarası olarak devletlerin bağlılıklarını bildirdikleri maddeleri görebilirsin.

EN BELİRGİN ULUSLARARASI BİLDİRİ VE SÖZLEŞMELER HAKKINDA KISA BİLGİ


Önemli uluslararası görüş birliği sağlanmış dil ve sözleşmeler:

179 ülkenin katılımıyla Kahire’de gerçekleştirilen Uluslararası Nüfus ve Kalkınma Konferansı (ICPD), 1994 nüfus planlamasında odağın demografik hedeflere ulaşması konusundan insan haklarını savunmak ve sürdürülebilir kalkınmaya yönlendirmesi yönüyle öneme sahiptir.

Uluslararası Nüfus ve Kalkınma Konferansı’nda 100’den fazla gencin oluşturduğu Kahire Gençlik Bildirgesi oluşturuldu.

Uluslararası Gençlik Yılının 10. yıl dönümü olan 1995 yılında BM gençlere yönelik bağlılığını Uluslararası 2000 ve sonrası için Dünya Gençlik Eylem Planı (World Programme of Action for Youth to the Year 2000 and Beyond ) ile güçlendirdi. Bu program gençlerin durumunu geliştirmek için Ulusal eylem ve uluslararası desteke yönelik politika çerçevesi ve pratik rehber sağlamaktadır.

Kahire Konferansından sonra (Kahire + 5)1999 yılında UNFPA’in desteğiyle program gözden geçirildi. Bu süreçte yer alan çeşitli aktiviteler; ulusal yürütme çabalarına yönelik raporlar, küresel uzman toplantıları ve Lahey’de gerçekleştirilen uluslararası forum olarak gösterilebilir.

Pekin Bildirgesi ve Eylem Platformu Eylül 1995’de 4. Dünya Kadın Konferansında 189 ülkenin temsilcisi ile oluşturuldu. Platform her kadın için eşitlik, kalkınma ve barışı hedefleyen uluslararası bağlılık bildirgesini oluşturdu.

Platform, 1976 – 1985 yılları arasındaki Birleşmiş Milletler Kadın 10 Yılı süresince ve 1990lı yıllar süresince gerçekleştirilen Birleşmiş Milletler küresel konferanslarında verilen bağlılıkların üzerine kurulmuştur.

Pekin + 5 Haziran 2000 yılında BM New York’ta gerçekleşen “Kadın 2000: 21. yüzyıl için Toplumsal Cinsiyet Eşitliği, Kalkınma ve Barış” başlıklı bir Birleşmiş Milletler Genel Kurulu Özel Oturumuydu.

Oturumda, hükümetler 1995 Pekin 4. Dünya Kadın Konferansı’nda verdikleri bağlılıkları tekrar dile getirdiler ve aynı zamanda 2000 ve sonrası için gelecek eylem ve yapılanmalardan da bahsettiler.

Çocuk Hakları Sözleşmesi tarihin en geniş ve hızlı bir şekilde imzalanan ve yürürlüğe konan insan hakları sözleşmesıdır. Sözleşme tüm toplumları, dinlerin ve kültürlerin katkıları ile 10 yıllık (1979-1989) bir süreçte yazıldı. Bir sözleşmenın yürürlüğe konması demek, o ülkenin sözleşme maddelerine bağlı kalacağı, yasalarını ve politikalarını ona göre uyarlayacağı ve gereken düzenlemeleri yapacağı anlamına gelir.

Birleşmiş Milletler Binyıl Bildirgesi, yüzyılın ilk genel kurulu ve şimdiye kadarki en büyük dünya liderleri toplantısı olan Bilyıl Zirvesi‘inin tamamlanmasının ardından oluşturuldu. Bildirge 21. yüzyıl için uluslararası program ve pek çok çoklu eylem için son tarih belirleyen değer, yargılar, hedefler içeriyor.

Birleşmiş Milletler HIV and AIDS Özel Oturumu; Haziran 2001 yılında gerçekleşen bu özel oturumda, ülke liderleri ve hükümet temsilcileri ergenler ve gençler üzerine pek çok özel bağlılığın da olduğu HIV/AIDS bağlılık bildirgesini imzaladılar.

Birleşmiş Milletler Çocuk Özel Oturumu; Bu özel oturum “Çocuklara Uygun Bir Dünya” (‘A World Fit for Children’) dökümanının bir çıktısı olarak Mayıs 2002’de 180 kadar milletin katılımıyla gerçekleştirildi. Dünya çocukları için oluşturulan yeni gündem gelecek 10 yıl için 21 özel amaç ve hedef içeriyor. 2 yıldan uzun süren uzlaşma sürecinden sonra bu güçlü gündem 4 ana noktaya odaklanıyor; sağlıklı hayatların savunulması; herkese kaliteli eğitimin sağlanması; çocukların istismar, sömürü ve şiddetten korunması; and HIV/AIDS ile mücadele.

Kadına Karşı Her Türlü Ayrımcılığın Önlenmesi Sözleşmesi (CEDAW) - 1979; kadın ve kız çocukları için uluslararası bir hak bildirgesi olarak görülmektedir. CEDAW kadına karşı ayrımcılığı tanımlayan 30 madde ve ulusal eylem için gündemden oluşmaktadır.

Aşağıdaki başlıklara göz atarak, o konular hakkındaki bildiri ve sözleşmelerden bölümlere ulaşabilirsin.

 

Genel Amaç ve Hedefler

Hükümetler, Sivil Toplum ve Birleşmiş Milletler tarafından yapılan eylemler şunlar olmalıdır: İnsan ilişkileri, cinsel sağlık ve üreme sağlığı, cinsel yolla bulaşan hastalıklar ve ergen hamileliği gibi konular başta olmak üzere bilgiyi ve danışmanlığı, ergen kadın ve erkekler tarafından yaygın bir biçimde, güvenilir ve kolay ulaşılabilir hale getirmek ve erkek ve kadınların konu üzerindeki eşit sorumluluklarını vurgulamak; sağlık personeliyle ergen kadınların sağlık hizmetlerini geliştirmek, sonrasında sağlık personlerine uygun eğitimler verilerek onları kadınların özel ihtiyaçlarını anlamaları amacıyla kadınlarla birlikte çalışmaya yöneltmek; ergen anneleri ve genç annelere yönelik ayrımcılığın farkına varmak ve önlemek ve ergen annelerin bilgi, eğitim, sağlık hizmetleri,beslenme, eğitim ve kurs gibi olanaklara sürekli ulaşımlarını desteklemek; sivil toplum kuruluşlarının üreme sağlığı ve kadın sağlık ocaklarına yönelik çalışmalarını desteklemek...
> Yazının Devamı

Gençlerin Cinsel Sağlık ve Üreme Sağlığı Bilgisine, Eğitimine ve Hizmetlerine Ulaşım Hakkı

Ergen haklarını korumak ve teşvik etmek ve en yüksek ulaşılabilir sağlık standardlarından yararlanmaları amacına yönelik uygun, spesifik, kullanıcı dostu, ulaşılabilir ve üreme sağlığı eğitimi, bilgi danışmanlık ve sağlık teşvik stratejilerini de içeren servisler sağlamak. Bu servisler ergenlerin gizlilik, güvenlik ve bilgilendirilmiş rıza haklarını korumalı, kültürel değerlere ve dini inançlara saygı göstermeli ve halihazırda varolan Uluslararası Mutabakat Diline ve anlaşmaların ilgili maddelerine uygunluk göstermelidir.
> Yazının Devamı

Gençlik Katılımı

Biz, kendimizi nüfus ve kalkınma konularında gerekli ihtiyacın giderilmesi ve gençlerin aktivitelerimize katılımının sağlanması için sürekli eyleme geçmeye adamış durumdayız. Kendimizi adadığımız eylemler şu şekildedir: akran eğitiminin atölye çalışmaları, seminerler ve gençleri müzik ve drama gibi sanatsal aktivitler yoluyla motive eden ve eğiten mesleki, liderlik ve organizasyonel eğitim yoluyla teşvik edilmesi; akran danışmanlığının ve farkındalığını birebir etkileşimler, grup tartışmaları, haber bültenleri, köşe yazıları ve radyo programları yoluyla uygulamak; akranlar için işbirlikleri ve ticari kuruluşlar aracılığıyla iş yaratılması; ailelerin ve toplumun diğer üyelerinin eğitilmesi; yerel, ulusal ve bölgesel hükümetler, özel sektör, bankalar, medya ve hükümetlerarası organizasyonlara lobi faaliyetlerinin uygulanması; kişisel destek ağlarının yaratılması, bilgi paylaşımı, organizasyonlararası uyum ve işbirliğinin yaratılması.
> Yazının Devamı

Cinsellik, Toplumsal Cinsiyet ve Üreme Sağlığı Eğitimi

Kadın ve erkeklerin, özellikle gençlerin cinsellik ve üremeyle ilgili bilgiler başta olmak üzere sağlıkları hakkında bilgi edinmelerini sağlayacak, çocuğun bilgi edinme, gizlilik, mahremiyet, saygı görme ve bilgiyle karar verme hakkını göz önüne aldığı gibi, Çocuk Hakları Sözleşmesi’nde kabul edildiği şekliyle çocuğun gelişen kapasitesini dikkate alarak uygun yönlendirme ve rehberlik sağlayacak ebeveynlerin ve yasal vasilerin sorumluluklarına, haklarına ve görevlerine de yer veren ve Kadınlara Karşı Her Türlü Ayrımcılığın Önlenmesi Sözleşmesi’yle uyum içinde olan bilgileri hazırlamak ve toplum sağlığı kampanyaları, medya, güvenilir danışmanlık ve eğitim sistemi aracılığıyla yaymak; çocuklarla ilgili her girişimde, öncelikle çocukların yararını düşünmek...
> Yazının Devamı

HIV/AIDS ve Gençler

Hükümetler HIV tedavisi ve tanımı, eşit oranda ulaşılabilirliği vurgulayan, geniş bir ilerigörüş ve gönüllü HIV testeleri ve danışmanlık servislerine ulaşım, kadın ve erkek kondomlarına yönelik geniş bir ilerigörüş ve ulaşım için sosyal pazarlamayı da içeren rehberler geliştirmelidir. Hükümetin üst seviyeleri ve toplum tarafından n desteklenen savunuculuk ve bilgi, eğitim ve iletişim kampanyaları bilgilendirilmiş, sorumlu ve daha güvenli cinsel davranışı ve uygulamaları, karşılıklı saygı ve cinsel ilişkide cinsiyet eşitliğini desteklemelidir. Kadınların ve çocukların cinsel istismarını önlemeye özel ilgi gösterilmesi gerekmektedir. 
> Yazının Devamı

Hamile Gençler

Hamile olan ergenler belirli riskler taşırlar ve ailelerinden, sağlık bakımı sağlayıcılarından ve toplumdan hamilelikleri boyunca, doğum sırasında ve kreş dönemine kadar özel ilgiye ihtiyaç duyarlar. Bu destek ergenlerin eğitimlerine devam edebilmelerine olanak sağlamalıdır. Uygulanan programlar ergenlere sorumlu cinsel davranışları ve üreme davranışlara ilişkin rehberlik sağlayabilecek durumdaki herkesi, özel olarak da aileleri ve evebeynleri, toplumu, dini kurumları, okulları, kitle iletişim araları ve akran gruplarını içermelidir.
> Yazının Devamı

Ebebeyn ve Ailelerin Rolleri

 Ailelerin hak, sorumluluk ve görevlerine saygıyla, ergenlerin değişen kapasitlerine ve onların üreme sağlığı haklarına, bilgi edinme ve bakım ve kültürel değer ve dini inançlarına saygı göstererek, ergenlerin okul içinde ve dışında cinsel sağlık ve üreme sağlığı konularını kapsayan; sorumlu ve bilgilendirilmiş kararlar almalarını ve seçimler yapmalarını sağlayacak; ve bunun yanısıra ergen hamileliği vakalarını düşürecek korunma, eğitim, danışmanlık ve sağlık hizmetlerini içeren gerekli bilgileri almalarını sağlamak.
> Yazının Devamı

Gizlilik ve Mahremiyet

Bilgilendirme ve danışmanlığın da içinde yer aldığı tüm cinsel sağlık ve üreme sağlığı hizmetlerinde mahremiyet ve kişisel bilgilerin gizli kalması sağlanmalıdır. Tüm kadınların; gebeliğin güvenli sonlandırılması da dahil olmak üzere, üremeyle ilgili seçimler yapma hakkı vardır. Tüm bireyler, başkalarının haklarına saygılı olmak şartıyla yargılanmak, özgürlüğüne karşı çıkılmak ya da sosyal müdahaleye maruz kalmak korkusu olmaksızın, güvenli ve doyurucu bir cinsel yaşam için cinsel yönelimini ifade etme hakkına sahiptir.
> Yazının Devamı

Paylaş